“Zarif Bir Tedirginlik: Dmitri Şostakoviç ve İkinci Vals”

“Zarif Bir Tedirginlik: Dmitri Şostakoviç ve İkinci Vals”

Ünlü Rus besteci Dmitri Dmitriyeviç Şostakoviç (Dmitri Dmitriyevich Shostakovich; D: 1906 St. Petersburg- Ö: 1975 Moskova), piyano eğitimine çok erken yaşlarda başlamış, 19 yaşında da Birinci Senfoni’sini yazarak ünlenmiştir.

“Dmitri Şostakoviç, notaların arasında; suskunlukla direnişin yan yana durduğu bir anda.”

Sonraları Sovyet rejimi altında ağır baskılar görmüş, özellikle de 1936’daki Pravda’nın ağır ve hakaret dolu tehditkâr eleştirisi ve Büyük Terör (Büyük Tasfiye 1936-1938) dönemi hayatını çok olumsuz etkilemiştir. Bu olaylar sonrasında ülkede gözden düşmüştür, maaşı kesilmiştir, eserleri sahnelerden kaldırılmıştır, devamlı tutuklanma korkusu yaşamıştır, ailesi ve arkadaşları sorgulanmıştır ama o zinhar yok edilememiştir… 

“Dmitri Dmitriyeviç Şostakoviç, müziğini kâğıt üzerinde kurarken; yüzünde dikkat, zihninde temkin.”

Dmitri Şostakoviç, edindiğim kaynak bilgilerine göre, 15 senfoni; 40 civarında oda müziği ve 36 adet de film müziği bestelemiştir.

Şostakoviç’in “Waltz No. 2” adlı eseri, “Suite for Variety Orchestra No. 1” in bir parçası olarak bilinir ve 1955 de Gürcü kökenli Rus film yönetmeni Mikhail Kalatozov’un (1903-1973) yönettiği, “İlk Eşelon” (Pervyy Eshelon) (Birinci Kademe) isimli, Sovyet savaş romantizmi filmi için yazılmış bir film müziğidir.

Pervyy Eshelon (İlk Eşelon) – 1955.
Dmitri Şostakoviç’in İkinci Vals’inin ilk kez duyulduğu, savaş sonrası idealizmi ve kırılgan umudu anlatan filmden orijinal afiş.

Film, II. Dünya Savaşı sonrası Bakü’den Sibirya’ya uzanan Bakü-Batum demiryolu hattının inşası için gönüllü olan gençlerin hikayesini anlatır.

Birinci Dünya Savaşı sonrası yeniden yapılanma ruhunu vurgulayan, idealizm, zorluklar ve dokunaklı aşk öykülerini işleyen bir dramadır.  
Filmin tüm müziklerini Dmitri Şostakoviç bestelemiştir.

Şostakoviç’in kedilere her zaman çok büyük bir sevgi duymuştur ve özellikle yaşamının son dönemlerinde evinde çok sayıda kedi beslemiştir. 

Dmitri Dmitriyeviç Şostakoviç, yaşamının son dönemlerinde evinde beslediği kedilerle; baskıların, yalnızlığın ve suskunluğun arasında sığınılan küçük bir huzur alanında.

Kedileri, onun yalnızlığını ve ağır baskılar altındaki yaşamını rahatlatan, hafifleten bir unsur olarak görülmektedir.

1958’den itibaren sağlığı bozulmaya başlamış, 1966 da kalp krizi geçirmiş, 1973 de akciğer kanseri olmuş, 9 Ağustos 1975 de ise, Moskova’da hayatını kaybetmiştir.

Sivil bir cenaze merasimiyle, Moskova’daki Novodeviçi Mezarlığı’na defnedilmiştir.

Y.A.

Dmitri Dmitriyeviç Şostakoviç – Waltz No. 2:
Notaların zarafetle akarken, satır aralarında hafif bir tedirginlik taşıdığı müzik.

NB: Küçük ama sık rastlanan bir karışıklığı not düşmek gerekir.
Bugün yaygın biçimde İkinci Vals olarak bilinen bu eser, çoğu zaman Jazz Suite No. 1 – Waltz No. 1 ile karıştırılır.
Oysa dinlediğimiz parça, Şostakoviç’in film müzikleri arasında yer alan ve sonradan Waltz No. 2 adıyla ünlenen eserdir.
İsimlendirme karmaşası, müziğin kendisi kadar zarif; ama biraz da talihsizdir.

🎧 Dmitri Dmitriyeviç Şostakoviç – Waltz No. 2